Даавуун бетон
Batsuh
Даавуун бетон нь цемент агуулсан уян хатан, зөөлөн материал бөгөөд усаар чийглэхэд бат бөх, ус, галд тэсвэртэй, нимгэн бетонон хавтан болж хувирдаг. Бетон байгууламж барихад бетон зуурагч, зуурмагийн үйлдвэр шаардлагагүй. Даавуун бетоноо байрлуулаад норгоход л хангалттай.
Даавуун бетон нь тусгайлан боловсруулсан хуурай бетоны хольц агуулсан 3 тэнхлэг утаслаг, матрицаас бүрдэнэ. Материалын гадаргуу дахь хуванцар аравч нь уснаас хамгаалдаг. Үүнийг усаар шүрших юмуу усанд бүхлээр нь дүрж чийглэж болно.
Бетонон хучлагыг анх бат бөх, бас хувирамтгай материалаар хийсэн бөгөөд цэргийн хоргодох байранд ашигладаг байж. Хэвэнд оруулсан даавууг цементээр бүрэх бөгөөд хуурай үедээ энэ материал уян хатан байх боловч усаар норгонгуут хатууран бэхжинэ. Эцэст нь бат бэх, найдвартай, ус үл нэвтрэх давхрага болж хувирах агаад байгалийн аюулт үзэгдэл, гар бөмбөгийн тэсрэлтийг ч тэсвэрлэх чадалтай болдог байна.
Бетонон хучилга гэж юу вэ?
Цаас, модон эдийн үртсэн холимог дээр PVC пластик нэмж бат бэх болгосон хуудсыг цементэн барьцалдуулагчаар бүрж, хуйлан ороож үйлдвэрлэсэн материалыг усаар норгодоход л бетонон хучилга бэлэн болно. Хоёр цагийн дараа гэхэд материал бетон болон бэхжих бөгөөд уг материалын найрлагад орсон PVC пластик нь бетонон хучлагыг ус нэвтэрдэггүй болгодог байна. Бетонон хучилга бол ашигтай, үнэ хямд, байгаль орчинд ээлтэй бүтээгдэхүүн бөгөөд Айрэн хар шуурга, хүчтэй бухын дайралтыг ч тэсвэрлэдэг байна.
Бетонон даавууг үндэслэгчдийн нэг Петер Бревин бетонон хучлагыг сунаж тэлдэг материалаар хийх аргыг санал болгосон бөгөөд хананы гуалингийн хооронд бетонон хучлагыг хийснээр байшингийн хана бат бөх болно хэмээн үзсэн байна. Түүнчлэн хана, дээврийг бетонон хучлагаар доторлосноор бороо, үерийн уснаас хамгаалагдах бололцоотой болох ажээ. Одоогийн байдлаар цэргийн болон үйлдвэрлэлийн зориулалтаар бетонон хучлагыг хэрэглэж байгаа ч Бревин энгийн хэрэглээ болгон худалдан авагчдад ойртуулахаар төлөвлөж байгаа юм байх.
Энэ бүтээгдэхүүнийг голдуу том хэмжээний төсөлд ашиглаж буй бөгөөд зарим архитекторч, зохион бүтээгчид барилгын үйлдвэрлэл, нар салхинаас хамгаалах арга хэмжээнд ашиглах боломж байгаа хэмээн мэдээлж байна. Германы үйлдвэрлэлийн зохион бүтээгч Флориан Шмидт бетонон хучлагын шинж чанарт хийсэн судалгааны үр дүнд нэгэн шинэ материал гаргаж авсан тухайгаа Лондонд танилцуулжээ. “Даавуу дулаан уур амьсгалыг бий болгодог ч бетон хүйтэн байдалд шилжихээрээ бат бөх байдлаа харуулдаг. Энэ бүхнийг хараад бетонон даавууг ашиглах хэд хэдэн боломжийг олж харсан юм” гэж тэрбээр ярьжээ.
Даавуун бетоны гол үзүүлэлтүүд
Хэрэглэхэд хялбар
Даавуун бетоныг хүн зөөх боломжтой хэмжээгээр хуйлж, багласан. Бетон зуурмагийн орц тохируулах, зуурах шаардлагагүй харин хэт их чийглэж болохгүй. Газрын гүний ус, далайн ус ашиглаж болно.
Хурдан
Даавуун бетоныг чийглэснээс хойш 2 цагийн дотор хэлбэрийг нь өөрчилж болох ба 24 цагийн дотор 80% бэхждэг. Тусгайлан илүү түргэн эсвэл удаан бэхжилттэй байхаар үйлдвэрлэх боломжтой.
Байгаль орчинд ээлтэй
Даавуун бетон нь жин багатай, энгийн бетоноос 95%-аар бага материалаар хийгддэг. Шүлтлэг орц маш бага тул байгаль орчинд сөрөг нөлөө бага байдаг.
Уян хатан
Даавуун бетон нь ямар ч хэлбэр дүрсэд хувиргах боломжтой уян хатан бүтэцтэй бөгөөд чийглээгүй үед энгийн багаж хэрэгслээр тайрч, зүсэж хэлбэрийг нь өөрчилж болно.
Бат бөх
Гадна даралтын нөлөөнд эвдрэхээс сэргийлсэн утаслаг бэхэлгээтэй.
Удаан эдэлгээтэй
Химийн урвалд эсэргүүцэлтэй, цаг агаарын аливаа нөхцөлд тэсвэртэй, нарны хэт ягаан туяанд элэгдэхгүй.
Усны хамгаалалттай
Гадаргуун хуванцар аравч нь ус болон аливаа химийн бодисоос найдвартай хамгаална.
Галын хамгаалалттай
Даавуун бетон нь шатахгүй. Euroclass зэрэглэлийн BS EN 13501-1:2007+A1:2009, B-s1-д багтдаг.
Одоогоор даавуун бетон нь 3 төрлийн (5мм, 8мм, 13мм) зузаантай бөгөөд ДБ5, ДБ8, ДБ13 гэж нэрлэгдэнэ.
|
ДБ
|
Зузаан (мм)
|
Жижиг хуйлаас (м2)
|
Том хуйлаас (м2)
|
Хуйлаасын өргөн (м)
|
|
ДБ5
|
5
|
10
|
200
|
1,0
|
|
ДБ8
|
8
|
5
|
125
|
1,1
|
|
ДБ13
|
13
|
-
|
80
|
1,1
|
|
ДБ
|
Жин (кг/м2)
|
Нягт (кг/м3)
|
|
ДБ5
|
7,0
|
1500
|
|
ДБ8
|
12,0
|
1500
|
|
ДБ13
|
19,0
|
1500
|
Флориан Шмидтийн оёсон бетонон даавуу
Оёсон бетонон даавуу: Бетонон хучлагыг ашиглах өөр аргууд
Олон төрлийн материалыг янз бүрийн хэв загварт оруулан туршсаны эцэст түүний “Оёсон бетон” хэмээх шинэ төсөл төрөн гарчээ. Ямар нэг хэв загвартай зүйлийг бетонон даавуугаар бүрэх боломжтой. Бид өдөр тутмын амьдралдаа янз бүрийн материалыг хэрэглэдэг. Хуучин сандлаа бетонон хучлагаар ороон түүнийгээ норгоод, дараа нь булангуудыг утсаар оёно.
Дээрх шинэ загварын материалыг ашиглан бат бөх юуг ч хийж болно. Хэврэг зүйлс бетонон хучлагын хүчээр бат бөх зүйлс болон бэхжиж байна. Шмидтийн бүтээсэн байгалийн хүчийг ч тэсвэрлэх сандал араасаа барилгын гадна орших тавилга, хэрэгслийг хийх шинэ замыг нээж өгч байгаа юм. Бат бөх, ус үл нэвтрэх тэдгээр эд зүйлс ямар ч байгалийн үзэгдлийг тэсвэрлэх чадалтайгаараа бусдаас онцлог юм.
Бэлтгэсэн: Г.Одгэрэл
"Барилга.МН" сэтгүүлийн №34