Барилга МН сэтгүүл

 

      Монголын барилгачдын холбооны хувьд 2012 он ажлын ачаалал ихтэй, үр бүтээлтэй болж өнгөрлөө. 2013 оны хамгийн түрүүнд хийх ажлын хувьд 2012 онд зохион байгуулсан “Барилгын салбарын хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн хяналтын тогтолцоог шинэчлэх” үндэсний зөвлөгөөнөөс гарсан шийдвэрийн дагуу хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн “OHSAS 18001” стандартыг орчуулаад “Стандарт хэмжил зүйн төв”-ийн үндэсний хорооны хурлаар оруулсан учир 2-р сард албан ёсоор хэрэгжүүлэх ажлыг зохион байгуулах гэж байна.

      Мөн БХБ-ын сайдын санаачилсан “Цэнхэр карт” хөтөлбөрийг оновчтой, хэрэгжүүлэх чиглэлээр санал, хүсэлтээ өгсөн байна.

      Монголын барилгачдын холбоо дэргэдээ хөдөлмөр аюулгүй ажиллагааны чиглэлийн асуудлаар “Ахмад мэргэжилтнүүдийн холбоо” байгуулж барилгын салбарт сүүлийн 5 жилд гарсан хөдөлмөр хамгаалалын осол эндэгдлийн судлагаа явуулаад 3-р сард болох “Барилгын салбарын удирдах ажилтны зөвлөгөөн”-өөс өмнө бэлэн болгохоор ажиллаж байна. Судлагаан дээрээ үндэслээд сургалтыг ямар хэлбэрээр явуулах, хяналт шалгалт, удирдлагын тогтолцоо гээд бүгдийг тодорхой болгоно.

Ажил олгогчдыг төлөөлсөн гишүүн байгууллагын хувьд 3-р сард багтаагаад “Барилгын салбарын тарифын хэлэлцээр” буюу хамтын гэрээг 2013-2015 он хүртэл байгуулахаар МБҮЭХ-той хамтран бэлтгэл ажлаа хийж байна.

      Өнөөдөр барилгын салбарт тулгамдаж байгаа асуудлуудын нэг болох үнэ бүрдүүлэлт, төсөв зохиох аргачлал задгай хэвээрээ яваад байна. Энэ асуудлыг шийдвэрлэхийн тулд 2012 оны 11 сард БХБЯ-ны дэд сайдаар ахлуулсан төлөөлөгчид ОХУ-ын Эрхүү хотод айлчлаад ирсэн. Эрхүүгийн барилгын салбарт хэрэглэгдэж байгаа норм дүрэм, тэр дундаа цалин хөлстэй холбоотой норм дүрмийг авч хэрэгжүүлэх талаар тодорхой хэлэлцээр хийгээд ирсэн. Гэсэн ч одоогоор БХБЯ-наас тодорхой шийдвэр гараагүй байна. Үүнийг ажил хэрэг болгоно.

     Хөдөлмөрийн яам, МБХ, Мэргэжлийн боловсролын газар, Хөдөлмөрийн бирж зэрэг байгууллагуудтай хамтраад үндэсний мэргэжлийн ажилчдын мэдээллийн сантай болох зорилгоор 100 айл дээр байгаа “би чадна” хөвөгч бригадуудын мэдээллийн сан, барилгын томоохон компаниудад ажиллаж байгаа ажилчдын судлагааг гаргаад дуусч байна.

     Мөн мэргэжилтэй боловсон хүчнийг бэлтгэх, сургагч багш нарыг гадаад улс оронд мэргэшүүлэх сургалт гээд олон ажлыг зохион байгуулахаар ажиллаж байна.

 

 

     МБХолбоо жинхэнэ гүйцэтгэгч байгууллага, барилгачдын эрх ашгийг хамгаалдаг байгууллага. Бид зөвхөн БХБЯ-тай хамтран ажилладаггүй бүх яамдуудтай нягт хамтран ажиллаж эхлэлээ. Мөн 21 аймагт барилгачдын салбар холбоотой учир хөдөө орон нутагт хүрч ажиллаж байна. Монгол улсад үндэсний хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулдаг орон нутагт салбартай мэргэшсэн дөрөв, тавхан байгууллага байдгийн нэг МБХ.

     Бид төр засгийн хэмжээнд нэг зүйлийг ойлгуулж чадсан. Юу гэхээр ард түмэндээ орон сууц барьж өгөх гэж байгаа бол жинхэнэ гүйцэтгэгч байгууллага, барилгачид нь МБХ-ны гишүүд гэдгийг. Түүнээс биш монголын барилгачдыг хөлсөлж м²-ийг нь 550-600 мянган төгрөгийн хооронд захиалж, бариулчихаад м²-ийг нь 1,800,000 зардаг хүмүүс бол барилгачид биш. Тэд хөрөнгө оруулагч, захиалагч нар. Би тэдний төлөөлөл биш, жирийн монголын барилгачдын төлөөлөл.

     Өнөөдөр монголын барилгачид хүрз барьсан гуйлгачин хэвээрээ байна. Идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулж байгаа 400 гаран гүйцэтгэгч байгууллага байдаг. Эдгээр байгууллага ерөөсөө хөгжих дэвшээгүй. Тендэрээс тендерт, гэрээнээс гэрээнд л явж байна.

      Үүнийг өөрчлөхийн тулд төр бидэнд итгэл үзүүлэх хэрэгтэй. 1000 айлын орон сууцыг 1,000,000-1,500,000 төгрөгийн хооронд бариад өгвөл дахиад 2000 айлын орон өгнө гэсэн шаардлагыг тавих хэрэгтэй. Яг энэ асуудлаар гишүүн байгууллагуудынхаа дунд санал асуулга явуулахад бараг 80% нь зөвшөөрсөн. Орон сууц барих газар, дэд бүтцийн асуудлыг шийдвэрлээд хөдөлмөр хамгааллын зардал, түр барилгын зардал, цалин, ИТА зардал, нийгмийн даатгалын шимтгэл зэрэг нь орчихсон төсвөөр барих эрхийг нь өгөөдөх гэж байна.

 

      Хэсэг бүлэг хүмүүс ийм асуулт их тавьдаг. Би тэдгээр хүмүүсийн ашиг сонирхол хаана явааг мэднэ. Би өөрийнхөө хэлсэн үгэнд эзэн болно. ЗТБХБЯ 2012 онд орон сууцны м²-ийн бүтэх өртгийг 1,100,000 байна гэж бодож гаргасан. Гэтэл манайд томоохон компаниуд бусад компаниудтай гэрээт байгууллага маягаар ажиллаад 1м² –ийг нь 550-850 мянган төгрөгөөр гүйцэтгэж өгсөн. Тэгэхэд тэрийг төр 1,100,000 аваад бага дунд орлоготой иргэдэд худалдахад дуртай авна.

Монголын барилгачдад бага дунд орлоготой иргэдээ шулж баяжих гэсэн зорилго байхгүй.  

 

      БХБЯ-ны төлөөлөл яваад ирсэн гэсэн. Миний хувьд Гүрж, Монголын барилгын салбар адилхан гэдэгтэй огтхон ч санал нийлэхгүй. Гүржийн барилгын салбар өөрийн үндэсний барилгачид байхгүй. Орос, Туркууд л барилга барьж өгсөн. Тэгээд ч Америкийн нөлөөнд ороод Америкийн стандартыг хуулчихсан орон.